| |
Genital siğiller
Genital siğiller hem kadında hem de erkekte genital bölgede Human Papilloma
Virus (HPV) enfeksiyonu sonucu gelişen karnabahar görünümünde, bazen tek bir
bölgede, bazen birkaç bölgede, bazen topluiğne başı kadar ufak, bazen de 5
cm çapına (ender durumlarda 15-20 cm. çaplı olabilir) erişebilen ağrısız
kitlelerdir.
Ülkemizde de giderek artan sıklıkta görülen bu cinsel yolla bulaşan
enfeksiyonun hem erkekte hem de kadında, ancak özellikle kadında yaratması
muhtemel sağlık sorunları nedeniyle her bireyin bu enfeksiyon hakkında bilgi
sahibi olması ve kendisinde ya da eşinde bu enfeksiyondan şüphelendiğinde
doktora başvurması gerekir.
HPV nedir?
HPV (Human Papilloma Virus) genital bölgede ve mukozalarda enfeksiyon yapan
ve condyloma acuminatum (kondiloma aküminatum ya da kısaca kondilom) adı
verilen siğil şeklinde kitlelerin oluşumuna neden olan bir virüstür. Çoğu
virüs hastalığında olduğu gibi HPV de bir kez vücuda girdiğinde hücreler
içinde yerleşir ve zaman zaman alevlenmelere yol açar. Bu yüzden HPV
enfeksiyonu kesin tedavisi olmayan bir hastalık olarak kabul edilir.
Nasıl bulaşır?
HPV enfeksiyonu cinsel yolla bulaşan hastalıklar grubunda yer alır.
Özellikle çok sayıda cinsel eşi olan (veya öncesinde olmuş olan) bireyler ve
bu bireylerin eşlerinde yaygındır. Virüsün bulaşması başka bir bireyin
enfekte bölgesinin (penis gibi) mukozalara (ağız ve vajina gibi), ya da
doğal olarak nemli bölgelere (anüs gibi) temasıyla olur.
Nasıl belirti verir?
HPV bulaştıktan sonra 2-6 aylık bir kuluçka devresini takiben genital
bölgede ve/veya anüs etrafında sayıları ve büyüklükleri değişken kondilom
(siğil) adlı kitlelerin oluşmasıyla belirti verir. Belirtiler bireysel
özelliklerden oldukça etkilenir ve özellikle erkeklerde enfeksiyon tümüyle
belirtisiz seyredebilir. Kadında da belirtisiz seyredebilir, ancak
"belirtisiz" seyreden bu durumlarda büyüteçle (kolposkopi) yapılan ayrıntılı
incelemelerde dış genital bölge, vajina ya da servikste çok ufak çaplı
kitleler çoğu kadında saptanır. Özellikle kadınlarda bazı durumlarda
vajina-anüs arası bölgeyi, anüsü ya da vajinayı tümüyle dolduran karnabahar
görünümlü dev kitlelere de rastlamak mümkündür. Oral (ağız yoluyla) genital
seks uygulamalarında ağız mukozasında da lezyonlar ortaya çıkabilir.
Kadınlarda bazen HPV enfeksiyonunun tek belirtisi jinekolojik muayenede
papsmear incelemesinde HPV enfeksiyonuna özgü hücresel anormallikler (koilositoz)
bulunmasıdır.
HPV oldukça bulaşıcı bir virüstür ve genital
bölgedeki lezyonların mukozalar ya da genital bölgelerle (cinsel ilişkide
olduğu gibi) kısa süreli teması bile bulaşması için yeterlidir. Genital
bölge mukozasının vajina yoluyla dış ortama açık olması nedeniyle özellikle
erkekten kadına daha kolay bulaşır.
Enfeksiyonun yarattığı sağlık sorunları nelerdir?
Genital bölgede kondilom (siğil) oluşumuna neden olan HPV, hücrelerin içine
yerleşerek hücrenin genetik yapısını etkileyebilme özelliğine sahip bir
virüstür. HPV'nin çok sayıda alt tipi vardır. Bu alt tiplerden bazıları
hücrelere olan etkileriyle hücrelerin kendi kendine hızla ve kontrolsüzce
çoğalabilen hücrelere dönüşmesine neden olmaktadır. Hücrelerin kontrolsüzce
çoğalma özelliği kazanması ise hücrelerin bulunduğu dokuda kanser oluşumu
riskini beraberinde getirmektedir. Serviks, vagina ve vulva kanserlerinin
gelişiminde HPV'nin bu onkojen (kanser yapıcı) alttiplerinin çok önemli bir
rolü olduğu düşünülmektedir. Bu etkiler uzun vadeli etkilerdir ve ancak
onkojen etkiye sahip HPV alttipleri tarafından başlatılırlar.
Gebelik açısından HPV enfeksiyonunun önemi daha farklıdır:
Gebelik döneminden önce varolan ya da gebelikte yeni çıkan kondilom
kitlelerinin aşırı büyümesi bazen doğum kanalının tıkanmasına neden olur ve
vajinal yolla normal doğum imkansız hale gelir.
Diğer bir istenmeyen durum da bebeğin doğum eylemi esnasında doğum
kanalından geçerken kanaldaki HPV'yi kapması sonucu meydana gelir. Virüsün
bulaşması bebeğinin larinksinde (ses tellerinin bulunduğu organ) papillomlar
(ufak kitleler) oluşmasına neden olabilir.
Nasıl tanı konur?
Genital bölgedeki kitlelerin tipik görünümü tanı koymak için yeterlidir.
Şüpheli durumlarda kitlelerden biopsi alınarak tanı koymak gerekebilir.
Genital kondilomu olan kadınların komple bir jinekolojik muayeneden
geçmeleri ve bazı HPV alttiplerinin onkojen (kanser yapıcı) özelliği
nedeniyle papsmear incelemesine tabi tutulmaları uygundur. Şüpheli
durumlarda ileri inceleme için kolposkopi (vulva, vajina ve serviksin
büyüteçle incelenmesi) ve gerekli durumlarda şüpheli bölgelerden biopsi
alınması gerekebilir. Ayrıca günümüzde HPV'nin alt tiplerini belirlemek ve
etkenin HPV'nin onkojen alt tipi olup olmadığını saptamak da mümkündür.
Nasıl tedavi edilir?
HPV enfeksiyonunun tedavisinde temel prensip nüksleri en aza indirmek için
kitlelerin mümkün olduğunca temizlenmesidir. Bu amaçla virüslere etkili
ilaçlar kullanılarak lokal (bölgesel) tedavi ve büyük lezyonların
koterizasyon yoluyla yakılması şeklinde tedavi uygulanır.
Hatırda tutulması gereken nokta tedavinin yalnızca
görünen lezyonları ortadan kaldırmakla sınırlı olduğudur. HPV enfeksiyonu
kronik seyreder ve kitleler ortadan tümüyle kalksa da hücrelerin içinde
gizli bir şekilde yaşamını sürdüren virüsler sayesinde bulaştırıcılık devam
eder.
Korunma
HPV cinsel yolla bulaşan bir hastalık olduğundan bu konuda alınan genel
önlemlerin alınması HPV enfeksiyonundan korunmada tek yoldur. Ancak HPV'nin bulaştırıcılığı o kadar yüksektir ki,
şüpheli ilişkilerde kondom kullanımı bile koruyamayabilmektedir. Cinsel
temas esnasında erkek genital bölgesinin prezervatifle korunmayan
kısımlarından kadına ya da tam tersi kadından erkeğe bulaşma söz konusu
olabilir. Bu yüzden bariz kondilom lezyonları olanlarla ilişkiye girmemek
çok önemlidir. |
|
